Δευτέρα 16 Νοεμβρίου 2026

Ο Κόσμος του Ηλεκτρονικού - ΓΕΙΩΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΝΤΙΚΕΡΑΥΝΙΚΗ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ - 16η Ενότητα - ΟΙ ΤΕΣΣΕΡΙΣ ΒΑΣΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΓΕΙΩΣΗΣ - ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ Η ΚΑΤΑΛΛΗΛΟΤΕΡΗ;




Πηγή
Τι κάνουμε όταν θέλουμε να εγκαταστήσουμε έναν πομπό, έναν αναμεταδότη ή έναν ιστό κεραίας σε μια περιοχή όπου το έδαφος είναι γεμάτο βράχους και δεν μπορούμε να τοποθετήσουμε μια ράβδο γείωσης;
Υπάρχουν άλλες λύσεις;
Φυσικά και υπάρχουν!
Ας γνωρίσουμε τέσσερις βασικές μορφές ηλεκτροδίων και συστημάτων γείωσης.


1. ΚΑΤΑΚΟΡΥΦΕΣ ΡΑΒΔΟΙ ΓΕΙΩΣΗΣ

Ground Rods (ράβδοι γείωσης).
Αποτελούν μία από τις πιο γνωστές λύσεις.
Κατασκευάζονται από κατάλληλα αγώγιμα υλικά, όπως επιχαλκωμένος χάλυβας, και εισχωρούν κατακόρυφα στο έδαφος.
Η αποτελεσματικότητά τους εξαρτάται από το μήκος, τη σύσταση του εδάφους, την υγρασία και την ειδική αντίσταση του εδάφους.
Μπορούν να χρησιμοποιηθούν περισσότερες ράβδοι, με κατάλληλες αποστάσεις και συνδέσεις μεταξύ τους.


2. ΘΕΜΕΛΙΑΚΗ ΓΕΙΩΣΗ
Foundation Earthing (θεμελιακή γείωση).
Κατασκευάζεται κατά τη θεμελίωση ενός κτιρίου, με κατάλληλους μεταλλικούς αγωγούς ενσωματωμένους στο σκυρόδεμα των θεμελίων.
Προσφέρει μεγάλη επιφάνεια ηλεκτρικής επαφής μέσω του σκυροδέματος με το έδαφος, εφόσον οι συνθήκες κατασκευής το επιτρέπουν.
Αποτελεί ιδιαίτερα αποτελεσματική λύση σε πολλές νέες οικοδομές.
Ωστόσο, όταν τα θεμέλια είναι ηλεκτρικά απομονωμένα από το έδαφος λόγω στεγανοποίησης ή θερμομόνωσης, μπορεί να απαιτείται πρόσθετο εξωτερικό ηλεκτρόδιο.


3. ΠΕΡΙΜΕΤΡΙΚΗ ΓΕΙΩΣΗ
Ring Earth Electrode (περιμετρικό ηλεκτρόδιο γείωσης).
Πρόκειται για κατάλληλο αγωγό που τοποθετείται μέσα στο έδαφος, σχηματίζοντας έναν δακτύλιο περιμετρικά του κτιρίου ή της εγκατάστασης.
Χρησιμοποιείται σε κτίρια, τηλεπικοινωνιακές εγκαταστάσεις και συστήματα αντικεραυνικής προστασίας.
Συμβάλλει στη διάχυση του ρεύματος και στον περιορισμό διαφορών δυναμικού στην περιοχή της εγκατάστασης.


4. ΠΛΕΓΜΑ ΓΕΙΩΣΗΣ
Grounding Grid (πλέγμα γείωσης).
Αποτελείται από ένα δίκτυο κατάλληλα συνδεδεμένων αγωγών που τοποθετούνται μέσα στο έδαφος.
Χρησιμοποιείται συχνά σε:
Υποσταθμούς ηλεκτρικής ενέργειας.
Βιομηχανικές εγκαταστάσεις.
Κέντρα εκπομπής ραδιοφωνίας και τηλεόρασης.
Μεγάλες τηλεπικοινωνιακές εγκαταστάσεις.
Εγκαταστάσεις με αυξημένες απαιτήσεις ηλεκτρικής ασφάλειας.
Ένας από τους σημαντικότερους σκοπούς του είναι ο περιορισμός των επικίνδυνων τάσεων επαφής και βηματικών τάσεων, που γνωρίσαμε στην προηγούμενη ενότητα.


5. ΤΙ ΚΑΝΟΥΜΕ ΣΕ ΒΡΑΧΩΔΕΣ ΕΔΑΦΟΣ;
Όταν δεν είναι δυνατή η τοποθέτηση κατακόρυφων ηλεκτροδίων, μπορούν να εξεταστούν εναλλακτικές λύσεις:
Οριζόντια ηλεκτρόδια.
Περιμετρικοί αγωγοί.
Πλέγματα γείωσης.
Κατάλληλα υλικά βελτίωσης της ηλεκτρικής αγωγιμότητας του εδάφους.
Συνδυασμοί διαφορετικών ηλεκτροδίων.
Δεν χρησιμοποιούμε αυθαίρετα αλάτι γύρω από τις ράβδους. Μπορεί να επιταχύνει τη διάβρωση και να επιβαρύνει το περιβάλλον.


6. ΠΟΙΑ ΓΕΙΩΣΗ ΕΙΝΑΙ Η ΚΑΛΥΤΕΡΗ;
Δεν υπάρχει μία λύση που να είναι ιδανική για όλες τις εγκαταστάσεις.
Η επιλογή εξαρτάται από το έδαφος, τη διαθέσιμη έκταση, τις απαιτήσεις ηλεκτρικής ασφάλειας και αντικεραυνικής προστασίας, καθώς και από τις πραγματικές μετρήσεις.
Σε αρκετές περιπτώσεις, η αποτελεσματικότερη λύση είναι ένας κατάλληλος συνδυασμός διαφορετικών ηλεκτροδίων.


ΤΟ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ
Η γείωση δεν είναι απλώς μια ράβδος καρφωμένη στο χώμα.
Είναι ένα ολόκληρο σύστημα ηλεκτρικής προστασίας, το οποίο συχνά δεν βλέπουμε, αλλά μπορεί να αποδειχθεί καθοριστικό για την ασφάλεια ανθρώπων και μηχανημάτων.


ΚΑΙ ΜΙΑ ΕΡΩΤΗΣΗ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΣΥΝΑΔΕΛΦΟΥΣ:
Έχετε αντιμετωπίσει ποτέ την κατασκευή γείωσης σε βραχώδες έδαφος, όπου ήταν σχεδόν αδύνατο να εισχωρήσει μια ράβδος;
Ποια λύση εφαρμόσατε και τι αποτελέσματα είχατε στις μετρήσεις σας;


ΣΤΗΝ ΕΠΟΜΕΝΗ ΕΝΟΤΗΤΑ:
Γιατί η ίδια γείωση μπορεί να παρουσιάζει διαφορετική αντίσταση τον χειμώνα και το καλοκαίρι; Ο ρόλος της υγρασίας, της θερμοκρασίας και της σύστασης του εδάφους.
Εκπαιδευτική σειρά - Ο Κόσμος του Ηλεκτρονικού
Πρότυπα τεχνικής αναφοράς: σειρές IEC 62305, IEC 62561 και ΕΛΟΤ 60364.
Η κατασκευή, η επιλογή και οι μετρήσεις συστημάτων γείωσης απαιτούν κατάλληλη μελέτη και εφαρμογή από αρμόδιους επαγγελματίες.